Ta lazania zaskoczy miękkimi, soczystymi warstwami, które po pokrojeniu nie rozpływają się po talerzu. Mięsny sos pomidorowy ma wyraźny smak, a kremowy beszamel dociera aż do brzegów makaronu, więc nie zostają suche, twarde narożniki. Płaty nie wymagają wcześniejszego gotowania, pod warunkiem że sosy mają odpowiednią konsystencję. Przygotowanie zajmuje trochę czasu, ale większość pracy można wykonać wcześniej – bez pośpiechu i bez jednoczesnego pilnowania trzech garnków.
Składniki na lazanię z mięsem i beszamelem
Proporcje wystarczą na 6 dużych lub 8 mniejszych porcji, do głębokiego naczynia o wymiarach około 25 × 35 cm. Całość zajmie około 3 godzin, łącznie z duszeniem sosu, pieczeniem i odpoczynkiem przed krojeniem.
- Makaron i sery: 250–300 g suchych płatów lasagne niewymagających gotowania, 150 g mozzarelli o obniżonej wilgotności, 80 g parmezanu lub Grana Padano.
- Mięso: 800 g mięsa mielonego, najlepiej po 400 g wołowiny i wieprzowiny; sprawdzi się również sama wołowina o zawartości tłuszczu około 15%.
- Warzywa do sosu: 1 duża cebula, 1 średnia marchewka, 1 łodyga selera naciowego, 2 ząbki czosnku.
- Pomidory: 1 litr passaty pomidorowej i 2 łyżki koncentratu pomidorowego, około 40 g.
- Płyny i tłuszcz do sosu: 2 łyżki oliwy, 150 ml wytrawnego czerwonego wina oraz 150–250 ml wody lub niesolonego bulionu. Wino można zastąpić taką samą ilością bulionu.
- Przyprawy do sosu: 1 liść laurowy, 1 płaska łyżeczka suszonego oregano, sól i świeżo mielony pieprz.
- Beszamel: 80 g masła, 80 g mąki pszennej, 1 litr mleka, najlepiej 3,2%, około ½ łyżeczki soli, pieprz i 2–3 szczypty gałki muszkatołowej.
Najwygodniejsza będzie mozzarella w zwartym kawałku, przeznaczona do tarcia. Świeża mozzarella z zalewy również się nadaje, ale wymaga dokładnego odsączenia i osuszenia – inaczej na powierzchni zapiekanki może zebrać się woda.
Przygotowanie lazanii krok po kroku
-
Przygotowanie warzyw. Cebulę, marchewkę i seler należy pokroić w bardzo drobną kostkę, a czosnek posiekać. W szerokim garnku z grubym dnem rozgrzać oliwę. Dodać cebulę, marchewkę i seler, lekko posolić i smażyć na średnio małym ogniu przez 8–10 minut. Warzywa powinny zmięknąć, ale nie mocno się zrumienić. Pod koniec dodać czosnek i mieszać przez pół minuty.
-
Obsmażanie mięsa partiami. Warzywa przełożyć na talerz. Zwiększyć ogień i w tym samym garnku obsmażyć mięso w dwóch partiach. Rozłożyć je na dnie, zostawić na około 2 minuty bez mieszania, a następnie rozdrabniać łopatką. Każda partia potrzebuje mniej więcej 5–7 minut. Jeśli mięso puści wodę, najpierw pozwolić jej odparować. Dopiero potem zacznie się rumienić.
-
Gotowanie sosu pomidorowo-mięsnego. Do garnka włożyć całe mięso i warzywa. Dodać koncentrat, smażyć przez minutę, po czym wlać wino. Gotować 3–4 minuty, zeskrobując łopatką przyrumienione resztki z dna. Dodać passatę, 150 ml wody lub bulionu, liść laurowy i oregano. Doprawić wstępnie solą oraz pieprzem.
Dusić na małym ogniu, pod lekko uchyloną pokrywką, przez 60–75 minut. Co jakiś czas zamieszać, szczególnie przy dnie. Gotowy sos powinien być gęsty od mięsa, ale nadal swobodnie spływać z łyżki. Jeśli przypomina zwartą pastę, dolać pozostałą wodę. Wyjąć liść laurowy i sprawdzić smak.
-
Przygotowanie beszamelu. Mleko podgrzać w osobnym garnku, bez doprowadzania do wrzenia. W drugim garnku roztopić masło, wsypać mąkę i mieszać rózgą przez około 2 minuty na małym ogniu. Zasmażka ma pozostać jasna.
Zdjąć garnek na chwilę z palnika. Wlać około 200 ml mleka i energicznie wymieszać na gładką masę. Resztę dolewać w kilku porcjach, za każdym razem dokładnie rozprowadzając sos. Ponownie podgrzewać, stale mieszając, aż beszamel zacznie łagodnie bulgotać. Gotować jeszcze 3–5 minut, doprawić solą, pieprzem i gałką. Powinien oblepiać łyżkę, ale łatwo się rozlewać.
-
Układanie warstw. Piekarnik rozgrzać do 180°C, grzanie góra–dół. Sery zetrzeć. Na dnie naczynia rozprowadzić cienką warstwę sosu mięsnego i 2–3 łyżki beszamelu. Ułożyć płaty makaronu w jednej warstwie, bez grubych zakładek; w razie potrzeby połamać je, dopasowując do naczynia.
Przykryć makaron mniej więcej jedną czwartą pozostałego sosu mięsnego, porcją beszamelu i niewielką ilością parmezanu. Powtórzyć, tworząc łącznie 4 warstwy makaronu. Na ostatniej rozłożyć resztę sosu mięsnego oraz nieco grubszą warstwę beszamelu. Posypać mozzarellą i pozostałym parmezanem. Szczególnie dokładnie przykryć sosem brzegi płatów.
-
Pieczenie. Naczynie przykryć folią aluminiową tak, aby nie dotykała sera. Piec przez 30 minut pod przykryciem, następnie zdjąć folię i dopiekać przez 15–20 minut. Sos powinien wyraźnie bulgotać przy brzegach, a wierzch miejscami się zrumienić. Cienki nóż wbity w środek powinien bez oporu przechodzić przez makaron. Jeśli płaty są jeszcze twardawe, ponownie przykryć naczynie i piec kolejne 10 minut.
-
Odpoczynek przed krojeniem. Gotową lazanię odstawić na 20 minut. W tym czasie sosy lekko zgęstnieją, a porcje łatwiej będzie wyjąć szeroką łopatką. Krojenie zaraz po wyjęciu z piekarnika zwykle kończy się rozsunięciem warstw.
Suchy makaron potrzebuje wilgoci, nie wcześniejszego moczenia. Lekko płynny sos, dokładnie przykryte brzegi i pierwsza część pieczenia pod folią dają miękkie płaty bez przesuszania zapiekanki.
Jak uniknąć suchej lazanii i grudek w beszamelu?
Dlaczego makaron w lazanii zostaje twardy?
Najczęściej winny jest zbyt mocno odparowany sos. Powinien nadawać się do rozprowadzania bez naciskania łyżką. Makaron podczas pieczenia wchłonie część płynu, dlatego sos odpowiedni do spaghetti bywa tutaj za gęsty.
Znaczenie ma też układanie płatów. Szerokie zakładki tworzą podwójną warstwę makaronu, do której trudniej dociera wilgoć. Lepiej zostawić niewielką szczelinę niż układać jeden płat na połowie drugiego.
Twarde narożniki oznaczają zwykle, że wystawały ponad sos. Przed pieczeniem warto docisnąć je delikatnie łyżką i przykryć beszamelem.
Należy również sprawdzić opakowanie makaronu. Ten przepis zakłada płaty niewymagające obgotowania. Jeśli producent zaleca gotowanie wstępne, należy postąpić zgodnie z jego instrukcją.
Jak zrobić gładki, kremowy beszamel?
Najwięcej grudek powstaje po wlaniu całego mleka naraz i niedokładnym rozmieszaniu zasmażki. Pierwsza porcja płynu powinna być niewielka, żeby dało się rozetrzeć masę rózgą.
Podczas gotowania trzeba sięgać rózgą także do krawędzi dna. Właśnie tam mąka najłatwiej przywiera, zanim środek sosu zdąży zgęstnieć.
Jeżeli mimo mieszania zostaną grudki, sos można krótko zblendować albo przetrzeć przez sito. Następnie trzeba go jeszcze zagotować na małym ogniu.
Beszamel gęstnieje podczas stygnięcia. Jeśli przed składaniem lazanii zrobi się ciężki i trudny do rozsmarowania, wystarczy podgrzać go z kilkoma łyżkami mleka. Nie powinien przypominać budyniu.
Przechowywanie i odgrzewanie lazanii
Resztki należy podzielić na porcje, przełożyć do płytkich pojemników i wstawić do lodówki najpóźniej w ciągu 2 godzin od zakończenia pieczenia. Przechowywać do 3 dni. Upieczoną lazanię można również zamrozić na około 3 miesiące, najlepiej w osobnych porcjach.
Porcję z lodówki odgrzewać pod przykryciem w 170°C przez około 25–35 minut, aż będzie gorąca również w środku. Łyżka wody dodana przy brzegu naczynia ograniczy wysychanie. Zamrożoną porcję najlepiej wcześniej rozmrozić w lodówce.
Wartości odżywcze lazanii
Przy podziale na 8 porcji jedna dostarcza orientacyjnie 690 kcal, 39 g białka, 47 g węglowodanów i 37 g tłuszczu. Wartości zależą przede wszystkim od tłustości mięsa, rodzaju mozzarelli i ilości użytego makaronu. Do tak sycącej porcji wystarczy sałata z winegretem lub pomidory z odrobiną oliwy.
